.:SCHORZENIA SOCZEWKI:.

Soczewka to niewielka, wyglądająca jak szklana kulka struktura, umiejscowiona dokładnie pośrodku źrenicy. Utrzymuje się we właściwej pozycji dzięki niewielkim włókienkom, mocującym ją do wewnętrznej powierzchni gałki ocznej. Zmiany przekroju soczewki regulują załamywanie w niej promieni świetlnych (ogniskowanie), co pozwala na powstawanie ostrego obrazu na siatkówce. Normalnie soczewka jest przejrzysta, jej schorzenia z reguły powodują zmianę przejrzystości, przez co obraz staje się zamazany.

.:ZWICHNIĘCIE SOCZEWKI:.

Jeśli małe włókienka, utrzymujące soczewkę we właściwej pozycji, ulegną osłabieniu, nie jest ona właściwie zabezpieczona i przesuwa się ze swojej normalnej pozycji pośrodku źrenicy. Włókna zabezpieczające soczewkę mogą też zostać uszkodzone w wyniku urazów głowy. Zmianami tymi objęte może być jedno lub oboje oczu.

Objawy

Zazwyczaj, kiedy soczewka przesunie się ze swej normalnej pozycji, następuje uszkodzenie widzenia. Jest to problem, ale prawdziwe zagrożenie związane ze zwichnięciem soczewki wynika z utrudnienia odpływu płynu ciała szklistego z wnętrza oka. Kiedy płyn gromadzi się we wnętrzu gaiki ocznej, następuje wzrost ciśnienia śród-gałkowego. To bardzo bolesne schorzenie określane jest jako jaskra.

Leczenie

Zwichnięcie soczewki utrudnia widzenie, ale rozwinięcie się jaskry i pozostawienie jej bez leczenia zazwyczaj prowadzi do ślepoty.

Zazwyczaj zaleca się zabieg chirurgiczny, mający na celu usunięcie wypadniętej soczewki. Po jej usunięciu możliwe jest widzenie, chociaż rejestrowany obraz jest podwójny.

.:ZAĆMA:.

Normalna, przypominająca szklaną kulkę soczewka zawiera 66% wody i 34% białka. Jeśli ta delikatna równowaga stosunku wody do białka ulegnie zachwianiu, dochodzi do zaćmy. Wzrost ilości białka powoduje powstawanie obszarów zagęszczenia wewnątrz normalnie przejrzystej soczewki. Określane jest to jako zaćma. Pacjent z zaćmą nie ma prawidłowo przejrzystej soczewki. Jest ona zamglona, a w jej wnętrzu widoczna jest siateczka, jak we wnętrzu kostki lodu. Rozróżnia się kilka rodzajów zaćmy, jeden z nich jest objawem cukrzycy.

.:ZAĆMA MŁODZIEŃCZA:.

Zaćma młodzieńcza rozwija się, kiedy pacjent jest jeszcze kocięciem, to znaczy w pierwszym roku życia. Chociaż ten typ zaćmy nie jest częsty u kociąt, można go stwierdzić u pacjentów w drugim miesiącu życia, a nawet młodszych. Genetyczną podatność na to schorzenie mają koty perskie, himalajskie i birmańskie, u których występuje ono najczęściej. Zazwyczaj schorzeniem objętych jest oboje oczu, choć czasem choroba może rozwijać się tylko w jednym.

.:ZAĆMA WIEKU DOJRZAŁEGO:.

Zaćma wieku dojrzałego rozwija się z czasem, a jej pierwsze objawy dostrzegalne są u kotów w średnim wieku i starszych. W niektórych opracowaniach schorzenie to opisywane jest jako zaćma starcza, ale autorzy nie są zwolennikami tej nazwy, ponieważ sugeruje ona, że schorzenie występuje w bardzo podeszłym wieku. Zaćma dorosłych pojawia się na ogół po ukończeniu szóstego roku życia. Jej objawem są zwykle małe, białe obszary we wnętrzu soczewki. Jeśli zaćma nie jest rozległa, może nie upośledzać widzenia. W przypadkach zaawansowanych nie leczona zaćma może prowadzić do ślepoty.

.:ZAĆMA CUKRZYCOWA:.

U zwierząt chorych na cukrzycę, podobnie jak u ludzi, często rozwija się zaćma. Przy tym schorzeniu podwyższony poziom cukru we krwi wiąże się z jego odkładaniem we wnętrzu soczewki. Wysokie stężenie cukru nasila wytwarzanie płynów, co z kolei powoduje rozpad błon komórkowych. W efekcie powstają złogi białkowe, stanowiące zaćmę.

Objawy

Niezależnie od przyczyny objawy zaćmy są bardzo podobne. Poza wiekiem pacjenta i poznaniem historii choroby nie ma łatwego sposobu na określenie przyczyny powstania zaćmy.

Większość przypadków zaćmy łatwo można rozpoznać gołym okiem. Spoglądając prosto w oko pacjenta, można dostrzec małe, białe lub mleczno-szare linie lub obszary we wnętrzu soczewki. W bardziej zaawansowanych przypadkach uszkodzenie wzroku może być tak silne, że pacjent wpada na przedmioty. Stany umiarkowane lub wczesne stadia schorzenia mogą nie być widoczne bez pomocy oftalmoskopu, używanego do badania oka przez doświadczonego lekarza weterynarii.

Leczenie

Niebezpieczeństwo zależne jest od indywidualnego przypadku. Zarówno zaćma młodzieńcza, jak i cukrzycowa mogą rozwijać się aż do zupełnej ślepoty. Zaćma u dorosłych kotów, zazwyczaj rozwija się powoli i przy pewnych stopniach zaawansowania nie stanowi realnego zagrożenia dla wzroku zwierzęcia. Zaćma młodzieńcza rozwija się szybciej i w znacznie młodszym wieku, dlatego stanowi większe niebezpieczeństwo nieostrego widzenia. O zmianach w soczewce należy zawsze zawiadomić lekarza weterynarii tak szybko, jak to możliwe. Kiedy określi się przyczynę lub typ zaćmy, należy zastosować odpowiednie leczenie. W przypadkach zaawansowanych postępowaniem z wyboru może być zabieg chirurgiczny, mający na celu usunięcie zmienionej soczewki. Widzenie będzie wówczas zachowane, choć nieostre. Zaćma cukrzycowa jest bardzo trudna do wyleczenia. Uregulowanie właściwego poziomu cukru we krwi przez podawanie insuliny może zapobiec nasilaniu się zmian, ale nie likwiduje już istniejących. Większość przypadków zaćmy wieku dojrzałego nie wymaga postępowania lekarskiego, ponieważ rozwija się ona powoli. Nie zaleca się rozmnażania zwierząt, u których wystąpiła zaćma młodzieńcza. Likwidacja zaćmy i właściwe jej leczenie jest zagadnieniem bardzo skomplikowanym. Wymaga ścisłej współpracy między lekarzem weterynarii a właścicielem pacjenta.

.:ZWAPNIENIE SOCZEWKI:.